“Liên minh thần thánh” Microsoft - Mozilla Foundation và cú “hố” của báo Thanh Niên
Cập nhật
Báo Thanh Niên số 348 (Thứ năm, 14/12/2006) đã có đính chính về sự nhầm lẫn trong bài viết “Liên minh thần thánh” Microsoft - Mozilla Foundation này. Quả nhiên đúng như tôi và Vi Khoa bên Diễn đàn tin học dự đoán, giữ đúng phong cách của một tờ báo uy tín, báo Thanh Niên đã thẳng thắn nhận khuyết điểm của mình, cho dù họ có thể “làm ngơ” cho qua chuyện dễ dàng.


Qua câu chuyện này, tôi nghĩ trong thế giới “phẳng” ngày nay, khi mà ngày càng nhiều bạn đọc không những có kiến thức rất sâu về một lĩnh vực nào đó, mà còn có khả năng nói lên tiếng nói của mình một cách mạnh mẽ (qua blog, IM, chat, forum), thì những người làm báo chuyên nghiệp cũng phải luôn không ngừng học hỏi, khiêm tốn và có một thái độ sẵn lòng nhận sai sót như báo Thanh Niên qua câu chuyện này.
Sáng qua trên chuyến bay từ Hà Nội vào Sài Gòn, khi lấy vội tờ Thanh Niên thứ 2 (11/12) để xem, dòng tít sau đập ngay vào mắt tôi:

Hào hứng, tôi giở ra đọc ngay. Nhưng chưa đi được đến ghế ngồi, một sự thất vọng xem lẫn … “tức cười” đã thay cho cảm giác ngạc nhiên ban đầu đó. Nói đúng hơn, tôi quá sức ngạc nhiên, dùng từ “sành điệu” bây giờ là … “shocked”
Đọc chi tiết »
“Thua xa Ấn Độ”
Giới thiệu - Disclosure

Đây là một bài báo mà tôi thích trong cuốn sách “Vị đắng những chuyến đi xa” vừa được xuất bản của nhà báo Trần Ngọc Châu. Và để các bạn khỏi thắc mắc lâu hơn, nhà báo Trần Ngọc Châu là cha của tôi.
Các bạn có thể xem đây như lời chúc mừng của một người con gửi đến một tác phẩm tổng hợp mấy chục năm sự nghiệp làm báo của cha mình. Mặt khác, nếu bài viết này khiến một vài bạn đọc thích thú và tìm mua cuốn sách thì cũng có thể xem đây là một động thái “PR” nhưng không từ tác giả vậy.
Sở dĩ tôi chọn bài này trong 36 bài trong tập sách vì mặc dù đã được viết cách đây 6 năm, khi đọc lại tôi vẫn cảm thấy tính thời sự của nó, nhất là trong thời điểm Việt Nam vừa gia nhập vào WTO hiện nay. Hơn thế, đối với những người làm Công nghệ Thông tin, bài báo đã nhóm lên một nguồn cảm hứng và niềm tin vào thành công của IT Việt Nam.
Ngày 7/1/2001 thủ tưóng An độ Atal Bihari Vajpayee viếng thăm chính thức Việt nam . Nhân dịp này tôi đã cho đăng những bài ký sự về chuyến đi thăm Ấn Độ lần thứ hai đúng dịp cuối năm 2000 . Cùng với ba đồng nghiệp từ miền Bắc , hai người nữ của báo Nhân Dân và một của báo Quân Đội Nhân Dân. Tôi già nhất nên được cử làm trưởng đoàn và cũng chính vì lý do đơn giản này , mà bao chuyên rắc rối xảy ra cho một vị “ trưởng đoàn”. Nào là được ở tầng riêng trong khách sạn , chung quanh lúc nào cũng có lính gác , đến nỗi đồng nghiệp báo Nhân Dân nửa đêm đến phòng tôi lấy tài liệu cho buổi làm việc sáng hôm sau, đã bị lính gác với súng ống tận răng giữ lại và sau khi gõ cửa phòng tôi , mời tôi ra xác minh , thì mới cho vào. Anh Apdula , ngừơi hướng dẫn chúng tôi từ Bộ Ngoại Giao Ấn , giải thích: Các bạn thông cảm , ở đây khủng bố rất nhiều , mà các vị là khách mời của chính phủ Ấn Độ ,nên phải bảo vệ đúng tiêu chuẩn.
Bài duới đây tôi cố ý ghi lại vài nét chấm phá về sự phát triển nhanh chóng của kỷ nghệ xuất khẩu phần mềm An độ với mong ước Kỷ nghệ phần mềm của chúng ta sẽ học tập phần nào tinh thần doanh nghiệp của những kỹ sư ngừoi Ấn mà hiện nay một số họ đã vào Việt nam hợp tác mở trường đào tạo chuyên viên lập trình như APTECH - FPT, APTECH-Bach khoa chẳng hạn. Đọc chi tiết »
Các báo điện tử Việt Nam có vi phạm bản quyền? (phần 2)
Cập nhật
Bài viết “Các báo điện tử Việt Nam có vi phạm bản quyền?” mà tôi viết đã được đăng trên tờ Thời báo Kinh Tế Sài Gòn số 49 ra ngày 30/11/2006 với cái tên Giải quyết chuyện “đăng chung”.
Thật ra, bài viết trên blog và bài viết đăng báo là 2 bài khác nhau, mặc dù mang chung một thông điệp và ý tưởng. Viết 2 bài khác nhau cũng là một cách thể hiện sự tôn trọng bản quyền của tôi đối với báo Kinh Tế Sài Gòn. Bài viết đăng trên báo được tôi thực hiện vào khoảng tháng 9-10 và gửi cho KTSG. Cuối tháng 11, sau khi suy nghĩ nhiều hơn về vấn đề này tôi đã viết lại và viết thêm khá nhiều so với bài đầu tiên, số liệu cũng được cập nhật. Đó là cũng chính là bài mà bạn đọc trên blog này.
Có bạn cho rằng bài viết trên KTSG không “mạnh” bằng, hoặc đã bị biên tập khá nhiều. Thật ra, đó là do bài viết đăng báo của tôi vốn như vậy, vì ý tưởng ban đầu của tôi chỉ là cung cấp một cái nhìn để mọi người tự đánh giá và suy nghĩ, chứ không đi sâu vào phân tích chi tiết. Bài viết trên blog là kết quả của việc lật đi lật lại ý tưởng này nhiều lần trong đầu, sau khi đã gửi bài cho TBKTSG.
Dù sao tôi cũng rất vui khi ít ra cái khảo sát “bỏ túi” của mình được đăng báo và qua đó chia sẻ suy nghĩ của tôi về việc tôn trọng bản quyền đến với nhiều người hơn.
5. Tại sao các báo điện tử lại vi phạm bản quyền?
Việc sử dụng bài viết của báo khác, vốn rất dễ dàng trên Web, đã trở thành “chuyện thường ngày ở huyện” tại Việt Nam. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này:
1. Đầu tiên, chúng ta có thể đổ lỗi cho sự lỏng lẻo trong các qui định luật pháp về bảo vệ bản quyền, đặc biệt là ở lĩnh vực thương mại điện tử (báo điện tử cũng là một mô hình kinh doanh thương mại điện tử) Đọc chi tiết »
Các báo điện tử Việt Nam có vi phạm bản quyền? (phần 1)
Đã không ít lần khi xem tin tức của một trang tin trực tuyến, thấy một bài viết về chủ đề mình quan tâm, tôi hào hứng vào đọc, để rồi nhận ra rằng bài này mình đã đọc ở đâu đó rồi. Thông thường mỗi tuần, tôi vào 4 đến 5 trang tin khác nhau để cập nhật tin tức trong nước. Do vậy chuyện đọc tin bị trùng không phải là hiếm. Mỗi lần như thế, cái thói “Sherlock Holmes” (tò mò!) cố hữu lại khiến tôi loay hoay tìm ra cho bằng được cái bài viết “quen quen” đó bắt nguồn từ đâu. Và tôi nhận ra rằng, một bài viết thường được “lưu truyền” ở khá nhiều trang tin khác nhau, có khi giống đến từng từ, có khi khác cái … tiêu đề.
1. Cuộc khảo sát
Vậy là quyết định làm một cuộc tìm hiểu nho nhỏ để xem mức độ các trang tin trực tuyến “tham chiếu” nội dung của nhau như thế nào nảy ra trong đầu tôi. Ý tưởng rất đơn giản: tôi sử dụng Google để tìm xem một tờ báo điện tử sử dụng bao nhiêu bài viết của một báo khác. Ví dụ nếu tôi muốn biết có bao nhiêu bài viết trên VietnamNet là của báo Tuổi Trẻ (hoặc Tuổi Trẻ Online), tôi tìm chính xác cụm từ “Theo Tuổi Trẻ” (có ngoặc kép) trong site VietnamNet. Cụ thể, tôi ghi vào ô tìm kiếm của Google như sau: “Theo Tuổi Trẻ” site:vietnamnet.vn.
Đọc chi tiết »
Trang tin điện tử ưa thích của bạn?
Cập nhật
Tôi đã đóng cái poll này sau một tuần thăm dò ý kiến của các bạn. Cảm ơn các bạn đã vote rất nhiều. Sau đây là tóm tắt và nhận xét ngắn của tôi rút ra từ đợt thăm dò này:
- Đúng như tôi dự đoán, VnExpress vẫn là trang tin được đọc nhiều nhất với tỉ lệ vote áp đảo. Chiếm đúng 50% của tổng số vote. Các báo điện tử khác muốn đuổi kịp VnExpress sẽ cần phải cố gắng rất nhiều, và chắc chắn đó không phải là một quá trình một sớm một chiều.
- Tuổi Trẻ Online và VietnamNet xấp xỉ nhau. Điều khiến tôi ngạc nhiên là TTO vốn ra đời sau VietnamNet khá lâu, đã phát triển rất nhanh. Tôi nghĩ phần lớn là nhờ uy tín về thương hiệu và nội dung chất lượng của Tuổi Trẻ.
- Không hiểu tại sao, nhưng tôi có cảm giác bất an cho VietnamNet. VietnamNet nằm “lưng chừng” giữa leader là VnExpress và các tờ báo giấy-điện tử uy tín như Tuổi Trẻ và Thanh Niên. VietnamNet sẽ khá khó khăn để tìm ra “competitive advantage” của mình, nói nôm na là ưu điểm của VietnamNet mà các báo còn lại không có. Do đó, ngoài lượng bạn đọc đã quen với VietnamNet, trong tương lai VietnamNet sẽ phải tìm được lời giải đáp cho câu hỏi “Tại sao tôi nên đọc VietnamNet (thay vì VnExpress hoặc Tuổi Trẻ Online)?” để thu hút các độc giả mới, đặc biệt là giới trẻ, đến với tờ báo của mình.
- Ngạc nhiên lớn nhất: không có bạn nào trong số 50 bạn đã vote chọn 24h. Ngạc nhiên vì gần đây 24h nổi lên rất rầm rộ và có lẽ là tờ báo điện tử phát triển nhanh nhất hiện nay. Giải thích: có lẽ phong cách và nội dung của 24h không hợp với những bạn đọc của blog này, vốn cũng là đại diện cho một demographics nhất định của độc giả Việt Nam. Tuy nhiên, tôi cũng có tham khảo từ các nguồn khác thì biết có khá nhiều người thích 24h. Và theo marketing mà nói thì những người này thuộc một segment có demographics khá khác chúng ta (= các bạn và tôi).
- Kết luận, qua cuộc thăm dò nhỏ này tôi đã phần nào chắc chắn hơn về những cảm nhận của tôi về thị trường báo trực tuyến Việt Nam. Đối với các bạn có cùng quan tâm, tôi hy vọng những thông tin “không chính thức” này cũng hữu ích cho bạn. Một lần nữa, thanks all of you guys!
Đây thật ra không phải là một bài viết mà chỉ là câu hỏi tôi cảm thấy thú vị nếu biết được kết quả. Có lẽ các bạn cũng sẽ muốn biết. Do vậy tôi tạo ra một cuộc “trưng cầu” nho nhỏ tại đây. Hy vọng các bạn sẽ giúp tôi trả lời câu hỏi này.
Đây là những gì bạn có thể làm:
- Ở cuối bài viết có một cái poll. Bạn có thể chọn và submit. Tuy nhiên nếu trang web của bạn không nằm trong danh sách, bạn có thể
thêm vào lựa chọn của mìnhghi rõ trang tin ưa thích trong phần phản hồi (tôi buộc phải tắt tính năng cho phép các bạn thêm lựa chọn vì có một số bạn đã thêm những đoạn text “dummy” =( ) Poll sử dụng AJAX, nên không phải refresh lại trang và làm tốn thời gian của bạn đâu. Chỉ 2 click, and you’re done.
- Quan trọng hơn, ở phần phản hồi, xin hãy nói lên lý do tại sao bạn lại thích trang tin đó, và nếu có một yêu cầu (một thôi), bạn sẽ yêu cầu trang tin đó cải thiện về mặt nào (về tính năng, nội dung và hình thức)?
Poll sẽ được mở trong 1 tuần, kết thúc vào ngày 24/11. Nếu các bạn thích, thỉng thoảng tôi sẽ làm 1 poll như vậy và tạo 1 trang riêng lưu lại tất cả kết quả của các poll trước đó (sẽ có các poll về web design, Web Standards chẳng hạn). Tôi nghĩ đó sẽ là những thông tin có tính gợi mở giúp các bạn biết những người xung quang mình nghĩ gì, làm gì.
